سه شنبه, 2 آبان 1396 - Tuesday 24th October 2017

همه یاران و علمایی که انقلاب از دست داد

Printer-friendly versionSend to friend
همه یاران و علمایی که انقلاب از دست داد
یاران انقلابی کشور بار سفر می‌بندند تا روزبه‌روز شاهد مرگ یا شهادت نسل اول انقلاب باشیم. به بهانه رحلت آیت‌الله هاشمی رفسنجانی مروری می‌کنیم بر علمای انقلابی که در این سال‌ها از دستشان دادیم

 

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ یار دیرین انقلاب رفت. ایران اسلامی امروز در سوگ یکی از یاران دلسوز و دیرینه‌اش نشسته است. کسی که هم پیش از انقلاب و در زندان‌های ساواک شکنجه‌ شده و برای به ثمر رسیدن انقلاب تلاش کرده هم در بحران‌های سال‌های اول انقلاب همیشه حضور مؤثر داشته و تاکنون مسئولیت‌های خطیر زیادی را بر عهده داشته است؛ اما این اولین بار نیست که ایران داغ  یاران نسل اول انقلابی خود را تجربه می‌کند. انقلابی‌های زیادی بوده‌ و هستند که در این سال‌ها درگذشته و شهید شده‌اند و میراث انقلاب را به فرزندان خود به امانت گذاشته و رهسپار شده‌اند. در این گزارش نیم‌نگاهی می‌اندازیم به تاریخ انقلاب و یاران و علمای انقلابی که در این سال‌ها از دست داده‌ایم و تعدادی از آنها را گلچین می کنیم.

آیت‌الله مهدوی کنی

«آیت‌الله محمدرضا مهدوی کنی»‌ در ۱۴ مرداد ۱۳۱۰ در روستای کن به دنیا آمد. ایشان پس از طی دوره دبستان در کن، وارد مدرسه علمیه لرزاده در تهران شد و از محضر مرحوم آیت‌الله برهان بهره‌های علمی و اخلاقی فراوان برد. آیت‌الله مهدوی کنی پس از بازگشت به تهران در سال ۱۳۴۰، در مدرسه مروی به تدریس علوم حوزوی مشغول شدند و از سال ۱۳۴۲ امامت جماعت مسجد جلیلی در میدان فردوسی را پذیرفتند. این مسجد پایگاه مناسبی برای فعالیت‌های اجتماعی و سیاسی ایشان شد. مبارزات ایشان علیه حکومت طاغوت، باعث دستگیری‌های متعدد،‌ تبعید،‌ شکنجه و زندانی شدن ایشان شد. ایشان آخرین عالمی هستند که در روزهای نزدیک پیروزی انقلاب اسلامی برای چندمین بار دستگیر و در آستانه پیروزی انقلاب شکوهمند اسلامی آزاد شدند. آیت‌الله مهدوی کنی پس از پیروزی انقلاب اسلامی سمت‌های مختلفی سرپرستی کمیته انقلاب اسلامی، نخست‌وزیری پس از شهادت شهیدان رجایی و باهنر، عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام، مؤسس و دبیر کل جامعه روحانیت مبارز، ریاست دانشگاه امام صادق علیه‌السلام و ...را عهده‌دار بوده‌اند. آیت‌الله مهدوی کنی عصر روز چهاردهم خرداد ۱۳۹۳، پس از شرکت در مراسم سالگرد ارتحال امام خمینی(ره) دچار عارضه قلبی شد و در بیمارستان بستری شد. در صبح روز سه‌شنبه ۲۹/۷/۱۳۹۳ و در آستانه ماه محرم وفات پیدا کردند.

 

شهید بهشتی

«سید محمدحسین بهشتی» دوم آبان ماه ۱۳۰۷ در محله‌ی لُنبان اصفهان و در خانواده‌ای روحانی متولد شد. تحصیلات خود را در زادگاهش آغاز کرد، اما به شوق فراگیری علوم دینی، دبیرستان را نیمه‌تمام رها کرد و به مدرسه‌ی علمیه صدر اصفهان رفت و هم‌زمان زبان انگلیسی را نیز آموخت. سپس به قم رفت و درس خود را نزد استادانی چون آیت‌الله بروجردی و حضرت امام خمینی (ره) ادامه داد و هم‌زمان دیپلم متوسطه را نیز گرفت و در دانشکده‌ی علوم معقول و منقول دانشگاه تهران پذیرفته شد. او در سال ۱۳۳۰ برای تحصیل و تدریس به قم بازگشت. او به‌عنوان دبیر زبان انگلیسی در دبیرستان حکیم نظامی قم مشغول به کار شد و هم‌زمان به‌عنوان شاگرد در کلاس‌های علامه طباطبایی شرکت کرد. دکتر بهشتی به‌منظور ایجاد مرکزی فرهنگی برای ترویج افکار اسلامی به همراهی آیت‌الله مطهری و چند تن دیگر، دبیرستان دین و دانش را تأسیس کرد که اداره‌ی آن تا سال ۱۳۴۲ به‌طور مستقیم بر عهده‌ خود وی بود.
با هجرت امام (ره) به پاریس، دکتر بهشتی نیز به آنجا رفت و از سوی رهبر انقلاب برای عضویت در هسته‌ی مرکزی شورای انقلاب به همراهی آیت‌الله مطهری، آیت‌الله هاشمی رفسنجانی، آیت‌الله موسوی اردبیلی و دکتر باهنر انتخاب شد.
چندی بعد، آیت‌الله مهدوی کنی، مهندس بازرگان، دکتر سحابی و آیت‌الله خامنه‌ای نیز به این شورا پیوستند. پس از پیروزی انقلاب او به عضویت مجلس خبرگان انتخاب شد و نقش مهمی در تدوین قانون اساسی جمهوری اسلامی ایفا کرد. بعدها با رسمیت یافتن حزب جمهوری اسلامی دبیر کلی آن را بر عهده گرفت و در اسفندماه ۱۳۵۸ به ریاست دیوان عالی کشور منصوب شد و تا پایان عمر این سمت را بر عهده داشت. سرانجام در هفتم تیرماه ۱۳۶۰ در انفجار ساختمان حزب جمهوری اسلامی به دست منافقین به همراه ۷۲ نفر از یاران خود به شهادت رسید.

 

آیت‌الله دستغیب

«آیت‌الله سید عبدالحسین دستغیب» فرزند آیت‌الله سیدمحمدتقی دستغیب بود که در سال ۱۲۹۲ در شیراز متولد شد. تحصیلات خود را در حوزه علمیه شیراز  ادامه داد و جای پدر -که سال‌ها پیش‌ازاین فوت کرده بود– امام جماعت مسجد باقرخان شد.
وی کم‌کم مخالفت خود را با برنامه‌های ضد مذهبی حکومت آشکار ساخت و در شرایطی که روزگار سختی را ازنظر مادی می‌گذراند، پیشنهاد پیوستن به کادر قضایی دادگستری را نپذیرفت. در زمان اجرای قانون کشف حجاب، مخالفت‌های آشکار او موجب شد که حکومت اجازه وعظ و منبر را از او بگیرد و سرانجام براثر فشارهای زیاد رژیم در سال ۱۳۱۴ مجبور به ترک ایران و مهاجرت به نجف اشرف شد.
پس از تبعید رضاشاه از ایران، او نیز به توصیه آیت‌الله محمدکاظم شیرازی به ایران بازگشت و با همکاری مردم‌، ‌مسجد جامع شیراز را که بیش از هزار سال قدمت داشت و به‌صورت خرابه درآمده بود، بازسازی کرده و آن را به مرکزی برای فعالیت‌های مذهبی و سیاسی تبدیل کرد .تجدید بنای مدرسه علمیه حکیم و تأسیس دیگر مدارس علوم دینی ازجمله فعالیت‌های او در آن دوران است.
پس از اعلام لوایح شش‌گانه، او نیز به پیروی ازحضرت امام خمینی (س‌)‌ به مخالفت با اهداف سیاسی رژیم پرداخت و چنان نقش مهمی در گسترش مبارزات در میان مردم داشت که رژیم مجبور شد هم‌زمان با سرکوبی قیام ۱۵ خرداد، او را نیز شبانه دستگیر کند. در طول دوران اقامت اجباری امام در نجف، بارها به ملاقات ایشان رفت و ضمن بیان اخبار ایران و مبارزات مردم، رهنمودهای لازم را کسب کرد. بار دیگر، درگیری خشونت‌آمیز رمضان سال ۵۶ در شیراز، باعث تبعید او از زادگاهش شد.
در همین دوران، به همراهی چهار تن از دیگر روحانیون، طی اعلامیه‌ای شاه را از سلطنت خلع کرد. پس از پیروزی انقلاب، به‌عنوان نماینده اول استان فارس به مجلس خبرگان رفت و در تدوین قانون اساسی جمهوری اسلامی مشارکت ورزید. چندی بعد، محبوبیت او در میان مردم باعث شد به‌حکم امام به امامت جمعه شیراز انتخاب شود. آیت‌الله دستغیب، صاحب تألیفات و ترجمه‌های بسیاری است که بیشتر آن‌ها درباره اخلاق، معاد و خودسازی نوشته‌شده‌اند. از معروف‌ترین کتاب‌های ایشان می‌توان به «صلاة الخاشعین» ، «معاد»‌ ، «‌گناهان کبیره» ‌، «قلب قرآن»‌ و «‌قیامت و قرآن» ‌اشاره کرد.
او سرانجام در روز ۲۰ آذرماه ۱۳۶۰، هنگامی‌که عازم نماز جمعه بود، به دست یکی از اعضای گروهک منافقین به شهادت رسید.

آیت‌الله منتظری

آیت‌الله منتظری رئیس اولین مجلس خبرگان و از روحانیون و سیاستمداران قبل و بعد از انقلاب  بود. او در سال ۱۳۰۱ در نجف‌آباد اصفهان در میان یک خانواده کشاورز متولد شد. تحصیلات دینی خود را در اصفهان آغاز کرد و سپس برای ادامه در سطوح بالاتر به قم رفت. او که از شاگردان حضرت امام خمینی (ره) بود، در سال‌های دهه ۴۰ به دلیل همراهی با نهضت ایشان تحت تعقیب ساواک قرار گرفت و به زندان افتاد و شکنجه‌های بسیاری را تحمل کرد. با اوج‌گیری قیام مردم در سال ۱۳۵۷ به همراه آیت‌الله طالقانی از زندان آزاد شد. او که از روحانیون مبارز و فعال در طول دوران انقلاب بود، بعد از فوت آیت‌الله طالقانی از سوی امام خمینی (ره) برای مدت کوتاهی به امامت جمعه تهران منصوب شد. در سال ۱۳۶۴ مجلس خبرگان، آیت‌الله منتظری را به‌عنوان قائم‌مقام رهبری تعیین کرد. ولی در سال ۱۳۶۸، به دلیل پاره‌ای مسائل به‌حکم امام خمینی (ره) از این سمت برکنار شد.

 

شهید مطهری

«آیت‌الله مرتضی مطهری» در سال ۱۲۹۸ در فریمان و در خانواده‌ای